Ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1990, àwọn ọ̀mọ̀wé àjèjì ló ṣáájú nínú lílo àwọn ìdákọ̀ró ìfọ́ láti tún àwọn ilé bíi rotator cuff ṣe lábẹ́ arthroscopy. Ìlànà yìí wá láti inú ìlànà àtìlẹ́yìn “ohun tí ń rì” lábẹ́ ilẹ̀ ní Gúúsù Texas, USA, ìyẹn ni pé, nípa fífà wáyà irin lábẹ́ ilẹ̀ ní igun 45° sí ilẹ̀, ilé lábẹ́ ilẹ̀ náà dúró ṣinṣin lórí “ohun tí ń rì” ní ìpẹ̀kun kejì wáyà irin náà.
Iṣẹ́ ìṣègùn eré ìdárayá bẹ̀rẹ̀ láti inú ìtọ́jú àrùn egungun. Ó jẹ́ ìlò ìṣègùn àti eré ìdárayá onípele-ọ̀pọ̀. Ète rẹ̀ ni láti ṣe àtúnṣe iṣẹ́ tó pọ̀ jùlọ pẹ̀lú ìpalára díẹ̀, títí bí ìpalára meniscus, ìpalára ligament cruciate, yíya rotator cuff, àìdúróṣinṣin ìfọ́ èjìká, ìpalára SLAP, àti bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ lọ. Gbogbo wọn wà lábẹ́ ìtọ́jú ìṣègùn eré ìdárayá.
Anchor jẹ́ ẹ̀rọ ìṣègùn tí a sábà máa ń lò nínú ìṣègùn eré ìdárayá àti iṣẹ́ abẹ egungun. A sábà máa ń lò ó láti so àwọn àsopọ ara rírọ̀ (bíi àwọn iṣan ara, ligaments, àti bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ lọ) mọ́ egungun láti mú kí ara yá gágá àti ìlera ara. A sábà máa ń fi àwọn ohun èlò tí ó bá ara mu ṣe àwọn ìdákọ́ró láti rí i dájú pé ara ní ààbò àti ìdúróṣinṣin.
Gẹ́gẹ́ bí ìpínsísọ àwọn ìdákọ́ró ohun èlò, àwọn ẹ̀ka pàtàkì méjì ló wà: àwọn ìdákọ́ró tí kò lè bàjẹ́ àti àwọn ìdákọ́ró tí kò lè bàjẹ́.
Àwọn ohun èlò pàtàkì tí a fi ń lo àwọn ìdákọ̀ró tí kò lè bàjẹ́ ni titanium, nickel-titanium alloy, irin alagbara, titanium àti poly-L-lactic acid; ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ìdákọ̀ró tí a fi ń lo nínú iṣẹ́ ìṣègùn ni a fi irin ṣe, èyí tí ó ní àǹfààní agbára ìdúróṣinṣin tó dára, ìgbìmọ̀ tó rọrùn àti ìṣàyẹ̀wò X-ray tó rọrùn.
Àwọn ohun èlò pàtàkì tí a fi ń lo àwọn ohun èlò ìdènà tí ó lè bàjẹ́ ni poly-D-lactic acid, poly-L-lactic acid, polyglycolic acid, àti bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ lọ. Ní ìfiwéra pẹ̀lú àwọn ohun èlò ìdènà tí kò lè bàjẹ́, àwọn ohun èlò ìdènà tí ó lè bàjẹ́ rọrùn láti tún ṣe, wọn kò ní ìdènà púpọ̀ sí àwòrán, wọ́n sì lè gbà á. A tún lè lò wọ́n fún àwọn ọmọdé.
Awọn ohun elo akọkọ ti awọn ìdákọ̀ró
1. Àwọn ìdákọ̀ró irin
• Àwọn Ohun Èlò: Pàápàá jùlọ ni àwọn ohun èlò irin bíi titanium alloy.
• Àwọn Ẹ̀yà Ara Rẹ̀: Líle àti pé ó le pẹ́, ó sì lè mú kí ó dúró ṣinṣin. Síbẹ̀síbẹ̀, àwọn ohun èlò ìrísí lè ṣẹlẹ̀, ó sì lè fa ìjákulẹ̀.
2. Àwọn ìdákọ̀ró tí a lè fà mọ́ra
• Àwọn ohun èlò: àwọn ohun èlò tí a lè gbà bí polylactic acid (PLLA).
• Àwọn Àmì Ẹ̀yà: Ara máa ń bàjẹ́ díẹ̀díẹ̀, a kò nílò iṣẹ́ abẹ kejì láti yọ ọ́ kúrò. Síbẹ̀síbẹ̀, ìwọ̀n ìbàjẹ́ lè má dúró ṣinṣin, agbára ìdúró sì lè dínkù bí àkókò ti ń lọ.
3. Àwọn ìdákọ́ró Polyetheretherketone (PEEK)
• Àwọn ohun èlò: àwọn pólímà oníṣẹ́ gíga bíi polyetheretherketone.
• Àwọn Ẹ̀yà Ara: Ó ní agbára èékánná tó ga jùlọ àti àwọn ànímọ́ ẹ̀rọ, nígbàtí ó ní ìbáramu tó dára àti àwọn ipa àwòrán tó dára lẹ́yìn iṣẹ́ abẹ.
4. Àwọn ìdákọ̀ró gbogbo-aṣọ
• Àkójọpọ̀: A fi ohun tí a fi ń fi nǹkan sí, ìdákọ́ró àti aṣọ ìnu ṣe pàtàkì.
• Àwọn ohun tó wà nínú rẹ̀: Ó kéré gan-an, ó rọrùn láti lò, ó sì yẹ fún àwọn ipò tí egungun ìbílẹ̀ ti pàdánù tàbí ibi tí a ti fi sínú rẹ̀ kò ní agbára tó láti lò ó.
Gẹ́gẹ́ bí àwọn ànímọ́ ìṣẹ̀dá àwọn ìdákọ̀ró, a lè pín wọn sí ẹ̀ka méjì: àwọn ìdákọ̀ró tí a sopọ̀ mọ́ra àti àwọn ìdákọ̀ró tí kò ní ìsopọ̀ mọ́ra (bíi àwọn ìdákọ̀ró tí ó kún):
1. Àwọn ìdákọ̀ró tí a so pọ̀
Àwọn ìdákọ̀ró tí a hun jẹ́ irú ìdákọ̀ró ìbílẹ̀, tí a fi apá kan ìdọ̀tí tí a so mọ́ ìrù ìdákọ̀ró hàn. Dókítà nílò láti fi abẹ́rẹ́ la ìdọ̀tí náà kọjá nínú àsopọ rírọ̀ náà kí ó sì di ìkọ̀kọ̀ láti so àsopọ rírọ̀ náà mọ́ ìdákọ̀ró náà, ìyẹn ni, ojú egungun.
• Ohun èlò: Àwọn ìdákọ́ró tí a fi ohun èlò tí kò lè gbà (bíi titanium alloy) tàbí àwọn ohun èlò tí a lè gbà (bíi polylactic acid) ṣe ni a sábà máa ń fi ṣe àwọn ìdákọ́ró tí a fi ohun èlò hun.
• Ọ̀nà ìgbésẹ̀: A so ìdákọ̀ró náà mọ́ egungun nípasẹ̀ okùn tàbí ìyẹ́ ìfàsẹ́yìn, nígbàtí a lo ìrán láti so àsopọ̀ onírẹ̀lẹ̀ mọ́ ìdákọ̀ró náà, a sì ń ṣe àgbékalẹ̀ ìdúróṣinṣin lẹ́yìn tí a bá ti so ìsopọ̀ náà.
• Àwọn Àǹfààní àti Àléébù: Àǹfààní àwọn ìdákọ̀ró tí a so pọ̀ ni pé ipa ìdúróṣinṣin jẹ́ èyí tí ó ṣeé gbẹ́kẹ̀lé tí ó sì yẹ fún onírúurú ìpalára àsopọ rírọ̀. Síbẹ̀síbẹ̀, ìlànà ìsopọ̀ náà lè mú kí ìṣòro àti àkókò iṣẹ́-abẹ pọ̀ sí i, wíwà ìdákọ̀ró náà sì lè fa ìdààmú agbègbè, èyí tí ó ń mú kí ewu ìfọ́ ìfọ́ tàbí ìtúpalẹ̀ ìdákọ̀ró pọ̀ sí i.
2. Àwọn ìdákọ̀ró aláìlókùn
Àwọn ìdákọ̀ró tí kò ní ìdènà, pàápàá jùlọ àwọn ìdákọ̀ró tí ó kún fún ìdènà, jẹ́ irú ìdákọ̀ró tuntun tí a ṣe ní àwọn ọdún àìpẹ́ yìí. Àmì rẹ̀ ni pé gbogbo ìdákọ̀ró náà jẹ́ ti àwọn ìdènà, a sì lè ṣe àtúnṣe àsopọ rírọ láìsí dídì àwọn ìdènà.
• Àwọn Ohun Èlò: Àwọn ìdákọ̀ró ìfọ́ gbogbo sábà máa ń lo àwọn ohun èlò ìfọ́ rírọ̀ àti alágbára, bí àwọn okùn polyethylene (UHMWPE) tí ó ní ìwọ̀n molecular gíga.
• Ọ̀nà ìgbésẹ̀: Àwọn ìdákọ̀ró ìfọ́ gbogbo ni a lè fi sínú àsopọ̀ egungun nípasẹ̀ ìṣètò ìfọ́ àti ọ̀nà ìfọ́ wọn, nígbà tí a bá ń lo ìfúnpọ̀ ìfọ́ náà láti so àsopọ̀ rírọ̀ mọ́ ojú egungun dáadáa. Nítorí pé kò sí ìdí láti di àwọn ìkọ̀kọ̀, ìṣòro àti àkókò iṣẹ́-abẹ náà yóò dínkù, ewu ìfọ́ ìfọ́ ìfọ́ àti ìtúpalẹ̀ ìkọ̀kọ̀ náà yóò sì dínkù.
• Àwọn Àǹfààní àti Àléébù: Àwọn àǹfààní àwọn ìdákọ̀ró ìfọ́ ni iṣẹ́ abẹ tí ó rọrùn, ipa ìfọ́mọ́ tí ó ṣeé gbẹ́kẹ̀lé àti ìbàjẹ́ díẹ̀ sí àsopọ rírọ. Síbẹ̀síbẹ̀, nítorí ìṣètò pàtàkì rẹ̀, ó ní àwọn ohun tí ó nílò fún àwọn ọ̀nà iṣẹ́ abẹ àti ibi tí a ti fi sínú rẹ̀. Ní àfikún, iye owó àwọn ìdákọ̀ró ìfọ́mọ́ lè ga díẹ̀, èyí tí ó mú kí ẹrù ìnáwó pọ̀ sí i lórí àwọn aláìsàn.
Àwọn ìdákọ́ró ni a ń lò ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ ibi iṣẹ́ abẹ fún onírúurú iṣẹ́ abẹ eré ìdárayá, bíi títúnṣe ìfàmọ́ra, ìtúnṣe ìfàmọ́ra, àtúnṣe ìfàmọ́ra, àti bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ lọ. Èyí tí ó tẹ̀lé yìí ni ìṣáájú sí lílo àwọn ìdákọ́ró nípa lílo àtúnṣe ìfàmọ́ra gẹ́gẹ́ bí àpẹẹrẹ:
• Àwọn ìgbésẹ̀ iṣẹ́-abẹ: Àkọ́kọ́, dókítà yóò fọ ibi tí ó farapa rotator cuff sí, yóò sì pèsè rẹ̀ sílẹ̀; lẹ́yìn náà, yóò fi ìdákọ́ró náà sí ipò tí ó yẹ; lẹ́yìn náà, lo ìdọ̀tí láti so àsopọ ìdọ̀tí rotator mọ́ ìdákọ́ró náà; ní ìkẹyìn, ìdọ̀tí àti ìdọ̀tí.
• Ipa iṣẹ́-abẹ: Nípasẹ̀ ìdúró anchor náà, a lè mú ìdúróṣinṣin àti iṣẹ́ ti àsopọ rotator cuff padà sípò, èyí tí yóò mú kí aláìsàn náà gbádùn ara rẹ̀.
Àwọn Àǹfààní, Àléébù àti Àwọn Ìṣọ́ra fún Àwọn Àránkà
Àwọn àǹfààní
• Ó ń pèsè ìdúróṣinṣin tó dúró ṣinṣin.
• Ó wúlò fún onírúurú ìpalára àsopọ rírọ.
• Àwọn ìdákọ́ró kan lè gbà á, wọn kò sì nílò iṣẹ́ abẹ kejì fún yíyọ kúrò.
Àwọn Àléébù
• Àwọn ìdákọ̀ró irin lè mú àwọn ohun èlò àwòrán jáde.
• Ìwọ̀n ìbàjẹ́ àwọn ìdákọ̀ró tí a lè gbà lè má dúró ṣinṣin.
• Ewu wa pe a ti le ya awọn anchor kuro tabi ki a fi amọran ya.
A le lo awọn ìdámọ̀ràn oogun ere idaraya fun awọn iṣẹ abẹ wọnyi:
1. Àìsàn epicondylitis (ìgbámú tẹ́nìsì) tí a kò tíì tọ́jú dáadáa fún ọ̀pọ̀ ìgbà: Tí ìtọ́jú oníwọ̀ntúnwọ̀nsì kò bá ṣiṣẹ́ dáadáa, a lè yan ìtọ́jú iṣẹ́ abẹ, a sì lè lo ìdákọ́ró náà láti tún so ibi ìfàmọ́ra radial extensor carpi brevis pọ̀ mọ́ epicondyle lateral ti humerus.
2. Ìyapa iṣan biceps ti o wa ni apa jijin: Omije ti o ba waye nipasẹ iwọn iṣipopada ti ko dara, fifa, ipa, ati bẹẹbẹ lọ, ni a le fi awọn ìdákọ̀ró waya tọ́jú. A sin awọn ìdákọ̀ró meji sinu tuberosity radial, a si fi okun iru so mọ kùkùté iṣan biceps.
3. Ìfọ́ ì ...
4. Ìfọ́ ojú ibi ìsopọ̀ tí ó kéré jùlọ ti ligament cruciate: ligament anterior cruciate (ACL) tibial attachment point avulsion fracture jẹ́ irú ìpalára ACL pàtàkì kan, ó sì yẹ kí a tún ṣe ní ìbẹ̀rẹ̀. Lílo ọ̀nà ìdákọ̀ró wáyà ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ àmì, kò sì ní ààlà nípa ìwọ̀n ègé ìfọ́ náà. Kò nílò fluoroscopy nínú iṣẹ́ abẹ láti ṣàtúnṣe ìtọ́sọ́nà skru náà. Iṣẹ́ náà rọrùn díẹ̀, àkókò iṣẹ́ náà sì kúrú sí i.
5. Àìdúróṣinṣin ara: tí ó jẹ́ nítorí àwọn àìlera egungun àti àìtó ìdíwọ́ àsopọ rírọ tí ó pọ̀ tó. Ọ̀pọ̀ àwọn ọ̀mọ̀wé gbà pé kí a lo àwọn ìdákọ̀ró wáyà láti ṣe iṣẹ́ abẹ.
6. Ìfọ́ ì ...
7. Ó yẹ fún ìsopọ̀ àti ìsopọ̀ egungun àti àsopọ̀ rírọ̀ ní orúnkún, okùn ẹ̀yìn, èjìká, ìgbọ̀nwọ́, kókósẹ̀, ẹsẹ̀, ọwọ́ àti ọwọ́: Ìdákọ́ náà ní àwòrán okùn onígun mẹ́rin, èyí tí ó rọrùn láti fi sínú rẹ̀ tí ó sì ń fúnni ní agbára láti fà á jáde, ó sì yẹ fún iṣẹ́ abẹ ní onírúurú apá.
Àwọn ìṣọ́ra
• Ó yẹ kí a ṣe àyẹ̀wò gbogbo ipò egungun aláìsàn àti ìrísí ara ibi iṣẹ́-abẹ náà kí a tó ṣe iṣẹ́-abẹ náà.
• Yan iru anchor ati awọn alaye pato ti o yẹ lati rii daju pe ipa iṣẹ abẹ naa ni.
• Ó yẹ kí a ṣe àwọn adaṣe ìtúnṣe tó yẹ lẹ́yìn iṣẹ́ abẹ láti mú kí ìwòsàn àsopọ ara lágbára sí i àti láti mú iṣẹ́ ara padà bọ̀ sípò.
Ní ṣókí, àwọn ìdákọ́ró kó ipa pàtàkì nínú ìṣègùn eré ìdárayá. Nípa yíyan irú ìdákọ́ró àti àwọn ìlànà tó yẹ àti títẹ̀lé àwọn ìgbésẹ̀ àti àwọn ìṣọ́ra tó yẹ, a lè rí i dájú pé iṣẹ́ abẹ náà ní ipa, a sì lè mú kí ara aláìsàn náà yá sí i.
Àkókò ìfìwéránṣẹ́: Oṣù Kejìlá-17-2024














