Àwọn ìfọ́ orí radial àti ọrùn radial jẹ́ ìfọ́ orí ìgbọ̀nwọ́ tí ó wọ́pọ̀, tí ó sábà máa ń jẹ́ àbájáde agbára axial tàbí valgus stress. Nígbà tí ìfọ́ orí ìgbọ̀nwọ́ bá wà ní ipò gígùn, 60% agbára axial ní apá iwájú ni a máa ń gbé jáde ní ìtòsí orí radial. Lẹ́yìn ìpalára sí orí radial tàbí ọrùn radial nítorí agbára, agbára ìgé irun lè ní ipa lórí capitulum ti humerus, èyí tí ó lè yọrí sí ìpalára egungun àti cartilage.
Ní ọdún 2016, Claessen ṣàwárí irú ìpalára kan pàtó níbi tí ìfọ́ egungun orí/ọrùn radial bá ti ní ìbàjẹ́ egungun/cartilage sí capitulum ti humerus. A pe ipò yìí ní “ìfọ́ egungun,” pẹ̀lú ìfọ́ egungun tí ó ní àpapọ̀ yìí tí a pè ní “ìfọ́ egungun.” Nínú ìròyìn wọn, wọ́n fi àwọn ọ̀ràn ìfọ́ egungun mẹ́wàá kún un, wọ́n sì rí i pé àwọn ọ̀ràn 9 ní ìfọ́ orí radial tí a pè ní Mason type II. Èyí fihàn pé pẹ̀lú ìfọ́ orí radial type II ti Mason, ó yẹ kí a ní ìmọ̀ tó ga sí i nípa ìfọ́ egungun orí humerus tí ó lè tẹ̀lé e.
Nínú iṣẹ́ ìṣègùn, ìfọ́nká ìfọ́nká máa ń jẹ́ kí a má ṣe àyẹ̀wò àṣìṣe, pàápàá jùlọ ní àwọn ọ̀ràn tí ìfọ́nká orí/ọrùn radial bá yí padà. Èyí lè yọrí sí kíkọjú àwọn ìpalára tí ó so mọ́ capitulum ti humerus. Láti ṣe ìwádìí lórí àwọn ànímọ́ ìṣègùn àti ìṣẹ̀lẹ̀ ìfọ́nká ìfọ́nká, àwọn olùwádìí àjèjì ṣe ìwádìí ìṣirò lórí ìwọ̀n àpẹẹrẹ tí ó tóbi jùlọ ní ọdún 2022. Àwọn àbájáde náà nìyí:
Ìwádìí náà ní àpapọ̀ àwọn aláìsàn 101 tí wọ́n ní egungun orí/ọrùn tí wọ́n tọ́jú láàárín ọdún 2017 sí 2020. Ní ìbámu pẹ̀lú bóyá wọ́n ní egungun capitulum ti humerus ní ẹ̀gbẹ́ kan náà, a pín àwọn aláìsàn sí ẹgbẹ́ méjì: ẹgbẹ́ capitulum (Ẹgbẹ́ Kìíní) àti ẹgbẹ́ tí kìí ṣe capitulum (Ẹgbẹ́ Kejì).
Síwájú sí i, a ṣe àyẹ̀wò àwọn egungun orí radial ní ìbámu pẹ̀lú ibi tí wọ́n wà, èyí tí a pín sí àwọn agbègbè mẹ́ta. Àkọ́kọ́ ni agbègbè ààbò, èkejì ni agbègbè àárín iwájú, àti ẹ̀kẹta ni agbègbè àárín ẹ̀yìn.
Àwọn àbájáde ìwádìí náà fi àwọn àwárí wọ̀nyí hàn:
- Bí ìpínsísọrí Mason ti ìfọ́ orí radial bá ṣe ga tó, bẹ́ẹ̀ náà ni ewu ìfọ́ orí capitulum ṣe pọ̀ tó. Ó ṣeéṣe kí ìfọ́ orí radial type I ti Mason ní ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú ìfọ́ capitulum jẹ́ 9.5% (6/63); fún Mason type II, ó jẹ́ 25% (6/24); àti fún Mason type III, ó jẹ́ 41.7% (5/12).
- Nígbà tí ìfọ́ orí radial bá gùn sí i láti kan ọrùn radial, ewu ìfọ́ capitulum dínkù. Ìwé náà kò fi àwọn ọ̀ràn pàtó kan hàn ti ìfọ́ ọrùn radial tí ìfọ́ capitulum bá wà pẹ̀lú rẹ̀.
- Ní ìbámu pẹ̀lú àwọn agbègbè ara ti ìfọ́ orí radial, ìfọ́ tí ó wà láàárín “agbègbè ààbò” ti orí radial ní ewu gíga láti ní ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú ìfọ́ capitulum.
▲ Ìpínsísọ̀rí Mason ti egungun orí radial.
▲ Ọ̀ràn ìfẹnukonu aláìsàn tí ó ní ìfọ́, níbi tí a ti fi àwo irin àti ìkọ́rí so orí radial mọ́, tí a sì fi àwọn ìkọ́rí Bold so orí humerus náà mọ́.
Àkókò ìfìwéránṣẹ́: Oṣù Kẹjọ-31-2023
